Sözlük maddesi

ağaç

İsimSıfat

Söyleniş

IPA/aˈat͡ʃ/Kaynak hecelemesia·ğaç

Anlamları

İsim

  1. Meyve verebilen, gövdesi odun veya kereste olmaya elverişli bulunan ve uzun yıllar yaşayabilen bitki.

  2. Bir süsleme motifi.

Sıfat

  1. Bu gibi bitkilerin gövdesinden ve dallarından yapılan.

İlgili sözler

Bu kelimeyle kullanılan atasözleri (18)

  • Anlamıİnsanı en çok inciten zarar, bazen kendi yakınlarının desteğiyle gelir. Balta sapının ağaçtan yapılması, zarar verenin içeriden yardım bulmasını anlatır.

  • AnlamıÇocuklar büyüklerinin davranışlarını gözleyerek öğrenir. Büyüklerin yaptığı şeyler, küçüklerin neye ilgi duyacağını ve nasıl davranacağını etkiler.

  • AnlamıBütün geleceğini tek bir kişinin desteğine bağlama. Bugün güven veren bir dayanak yarın ortadan kalkabileceği için kendi gücünü de geliştirmelisin.

  • AnlamıSürekli taşınan üzüntü, insanı zamanla yıpratır. Ağacın içini kemiren kurt, burada kişinin iç dünyasında biriken sıkıntıya benzetilir.

  • AnlamıBir topluluğa veya işe zarar veren etken, onun kendi içinden çıkabilir. Dışarıdaki tehlikeler kadar içeride büyüyen sorunları da fark etmek gerekir.

  • Anlamıİnsan başkalarıyla bir arada öğrenir ve gelişir. Çevresindeki kişilerin desteği, örneği ve birikimi onun yetişmesine katkıda bulunur.

  • AnlamıBir aileyi, kurumu veya düzeni ayakta tutan temel bozulursa bütünü zarar görür. Kalıcı yıkımın çoğu zaman yüzeydeki aksaklıklardan daha derin bir nedeni vardır.

  • AnlamıBilgi, başarı ve olgunluk arttıkça insanın alçak gönüllü olması beklenir. Meyvesi ağırlaşan dalın eğilmesi, sahip olduklarıyla övünmeyen kişiye benzetilir.

  • Anlamıİnsan ne denli yükselirse yükselsin, bir yerde durur.

  • Anlamıİnsan, ailesi ve çevresindeki insanların desteğiyle daha güçlü olur. Yakınların katkısı, ağacı canlı ve gösterişli kılan yapraklara benzetilir.

  • AnlamıAlışkanlıklar ve davranışlar küçük yaşta daha kolay biçimlenir. Bu nedenle eğitimde erken dönemde verilen emek önemlidir.

  • AnlamıAlışkanlıklar ve davranışlar küçük yaşta daha kolay biçimlenir. Bu nedenle eğitimde erken dönemde verilen emek önemlidir.

  • AnlamıBilgi, başarı ve olgunluk arttıkça insanın alçak gönüllü olması beklenir. Meyvesi ağırlaşan dalın eğilmesi, sahip olduklarıyla övünmeyen kişiye benzetilir.

  • AnlamıGerekli becerisi bulunmayan kişiye önemli bir işin emanet edilemeyeceğini anlatır.

  • AnlamıHayatta hiç güçlük yaşamamış, hiç incinmemiş insan bulmak zordur. Söz, sıkıntıyla karşılaşmanın yaşamın ortak deneyimlerinden biri olduğunu anlatır.

  • AnlamıToplumda bir konum edinmiş, bilgili, becerikli ve başarılı kişiler kıskanılır, eleştiri ve saldırılara maruz kalır.

  • Anlamıİnsan zor duruma düştüğünde ilk desteği çoğunlukla yakınlarından bekler. Yakınlık bağlarının özellikle sıkıntılı zamanda önem kazandığı anlatılır.

  • AnlamıBir yapının bozulması, onu besleyen temelde başlayabilir. Ailede veya bir toplulukta görülen dağılmayı anlamak için asıl dayanaklarına bakmak gerekir.

Deyimler (1)

“ağaç” ile kurulan birleşik kelimeler (86)

  • Yumurtalarını oduna bırakan, larvaları ağaç içinde gelişen arılara verilen ad.

  • Ağaç ve diğer odunsu bitkileri inceleyen bilim alanı; dendroloji.

  • Ağaçların yaprak ve sürgünlerinde beslenen küçük bitlere verilen ortak ad.

  • Ahududu bitkisi ve meyvesi için kullanılan ad.

  • Ağaçta oyuk veya geçit açarak yaşayan böceklere verilen ad.

  • Uzun gövdesi boyunca iri çiçekler açan gülhatmi için kullanılan ad.

  • Güçlü gagasıyla ağaç gövdelerini delen, kabuk ve odun içindeki böceklerle beslenen kuşların ortak adı.

  • Konut duvarlarını yalıtma ve güzelleştirme amacıyla ağaç ya da ağaç ürünlerinden yararlanarak yapılan kaplama

  • Kalın ve kokulu kabuğu bulunan iri bir turunçgil meyvesi ve bu meyveyi veren bitki.

  • Zar kanatlılardan, kurtçukları en çok gül fidanları üzerinde yaşayarak yapraklara zarar veren, siyah renkli bir böcek

  • Yaşamının önemli bir bölümünü ağaç ve çalılarda geçiren kurbağalara verilen ad.

  • Ağacın odununu kemirerek içinde yaşayan böcek larvalarına verilen ortak ad.

  • Hatmi bitkisine verilen adlardan biri.

  • ağaç minesiBitki bilimi

    Mine çiçeğigillerden, bahçelerde süs bitkisi olarak yetiştirilen, kırmızı, mor çiçekli bir ağaççık.

  • Ana yapım malzemesi odun olan mobilya; ahşap mobilya.

  • Odunun içinde bulunan su miktarının kuru odun ağırlığına göre ifade edilen oranı.

  • Ahşabın bir bölümünü kesip çıkararak yüzeyinde desen, kabartma veya biçim oluşturma işi.

  • Farklı ağaç türlerinin yetiştirildiği ve tanıtıldığı alan; arboretum.

  • Bazı ağaçların gövde ve dallarından çıkan yapışkan madde.

  • Ormanlık alanlarda yaşayan, ağaçlara iyi tırmanan bir sansar türü.

  • Başının üstü kestane rengi, yanağında koyu leke bulunan küçük bir serçe türü.

  • Yaşamını büyük ölçüde ağaçların üzerinde sürdüren yılanlara verilen ad.

  • Kavasya adıyla da bilinen, tropikal bölgelerde yetişen ve odunu acı maddeler içeren küçük ağaç.

  • Kerestesi için de yetiştirilen Zelkova carpinifolia türü yaprak döken ağaç.

  • Genellikle elsi yaprakları ve kanatlı meyveleriyle tanınan, Acer cinsinden ağaçların ortak adı.

  • Ahşabın liflere dik kesilmesiyle elde edilen, yıllık halkaların görüldüğü uç kesit veya bu yönde kesilmiş parça.

  • Ulmus cinsinden, yaprak kenarları dişli, odunu çeşitli işlerde kullanılan ağaçların ortak adı.

  • Alnus cinsinden, çoğunlukla nemli yerlerde yetişen, kozalakçığı andıran meyve kümeleri bulunan ağaçların ortak adı.

  • Yaprakları ezildiğinde hoş olmayan bir koku veren aylandız ağacının diğer adı; kokar ağaç.

  • Yaprakları ezildiğinde belirgin bir koku çıkaran, hızlı büyüyen Ailanthus altissima adlı ağaç.

  • Gövdesi belirli bir yükseklikten budanarak tepesi yuvarlak biçimde dallandırılmış ağaç.

  • Zakkum bitkisine verilen adlardan biri.

  • Güzel kokulu sarı çiçekler açan, dikenli dalları bulunan Vachellia farnesiana türü çalı veya küçük ağaç.

  • Uzun ve sivri yaprakları, yukarı doğru yükselen çiçek kümeleri bulunan yuka bitkilerine verilen ad.

  • Badem meyvesini veren, ilkbaharda pembe veya beyaz çiçek açan ağaç.

  • Moringa oleifera türü tropikal ağacın adı. Bazı kullanımlarda sepetçi söğüdü için de söylenir.

  • Kaju çekirdeğini veren tropikal ağaç; Amerikan elması.

  • Dallarından çubuk yapımında yararlanılan Mabea cinsindeki ağaç ve ağaççıklara verilen ad.

  • İç kabuğundaki lifler dantel gibi ağ biçiminde ayrılabilen Lagetta cinsinden tropikal ağaç.

  • Asılarak ölüm cezasının uygulanması için kurulan düzenek.

  • Odunu çok sert ağaçlar için kullanılan ad. Casuarina cinsindeki ağaçlar bu adla anılır.

  • Tropikal bölgelerde yetişen, nişastalı meyveleri pişirilerek yenilen ağaç.

  • Sığla adıyla da bilinen, reçinesinden kokulu yağ elde edilen ağaç (Liquidambar orientalis).

  • Yaşamı, sürekliliği ve kuşaklar arasındaki bağı temsil eden ağaç biçimli simge.

  • Tohumlarından hint yağı elde edilen, elsi yapraklı bitki; Ricinus communis.

  • Sıcak bölgelerde yetişen ve yenilebilir hurma meyvesini veren palmiye.

  • Mahlep

  • Odunundan iğ gibi küçük ahşap eşyalar yapılabilen Euonymus cinsindeki çalı ve küçük ağaçlara verilen ad.

  • Gülibrişim adıyla da bilinen, pembe çiçekli ve yaprak döken süs ağacı (Albizia julibrissin).

  • Odunundan ve başka bölümlerinden kâfur elde edilen, yapraklarını dökmeyen ağaç.

  • Kabuk liflerinden kâğıt yapımında yararlanılan kâğıt dutunun diğer adı.

  • Kırmızı reçinesi kardeşkanı diye anılan Dracaena draco türü ağaç.

  • Odunundaki kokulu reçineden yararlanılan Aquilaria cinsinden ağaçlara verilen ad; öd ağacı.

  • Sedir ağacı için kullanılan ad.

  • Sütümsü öz suyundan doğal kauçuk elde edilen ağaçlara verilen ad.

  • Hint yağı bitkisi olarak da bilinen, tohumlarından yağ elde edilen bitki (Ricinus communis).

  • Kurutulup öğütülen yapraklarından kına boyası elde edilen çalı veya küçük ağaç (Lawsonia inermis).

  • Clerodendrum cinsindeki, gösterişli çiçekleri için park ve bahçelerde yetiştirilen çalı ve küçük ağaçlara verilen ad.

  • Çiçekleri laleyi andıran, Liriodendron cinsinden ağaçların adı.

  • Kauçuk ağacı

  • Yelpaze biçimli yapraklarıyla tanınan Ginkgo biloba adlı ağaç.

  • Kalın, mantarımsı kabuğuyla tanınan Phellodendron amurense türü ağaç. Şişe mantarı elde edilen mantar meşesiyle aynı tür değildir.

  • Meyvelerinden yağ elde edilen Elaeis cinsindeki palmiyelere verilen ad; yağ palmiyesi.

  • Meyvesinden yararlanmak için yetiştirilen ağaç.

  • Meyvelerinin üzerindeki mumsu maddeden yararlanılan Myrica cerifera türü çalı veya küçük ağaç.

  • Noel döneminde süslenen ağaç veya onun yapay benzeri.

  • Odununda oluşan kokulu reçine için yetiştirilen, Aquilaria cinsinden ağaçlara verilen ad.

  • Geleneksel arabalarda ön ve arka dingili birbirine bağlayan uzun ahşap parça.

  • Mobilyacılıkta, özellikle kaplama yapımında kullanılan açık renkli ve iri gözenekli kereste veren ağaç için kullanılan ad.

  • Hoş kokulu reçine veya değerli odun veren çeşitli ağaçlar için kullanılan ad. Reçine bağlamında Commiphora, sert ve yağlı odun bağlamında Guaiacum türleri bu adla anılabilir.

  • Çok sert, ağır ve reçineli odunuyla tanınan Guaiacum cinsinden tropikal ağaç; gayak.

  • Tropikal bölgelerde yetişen, kozalarında kısa lifli pamuk bulunan ağaç.

  • İğne biçimli yaprakları ve kırmızı etli tohum örtüsü bulunan, Taxus cinsinden ağaçların ortak adı.

  • Saponin içeren meyve veya kabukları suyla köpüren ağaçlara verilen ad. Sapindus türleri bu adla anılır.

  • Akdeniz çevresinde yetişen, öz suyundan damla sakızı elde edilen ağaç veya çalı.

  • Salkım biçiminde çiçek açan akasya için kullanılan ad.

  • Kokulu odunundan yararlanılan Santalum türleri için kullanılan ad. Türkiye'de kızılımsı gövdeli Arbutus andrachne bitkisi de bu adla anılır.

  • Tropikal bölgelerde yetişen, meyvesi yenen ve sütlü salgısından sakız yapımında yararlanılan Manilkara zapota türü ağaç.

  • Okaliptüs için kullanılan eski ad. Bu ad, bitkinin sıtmayı tedavi ettiği anlamına gelmez.

  • Bir ailenin kuşaklar boyunca akrabalık ilişkilerini gösteren şema.

  • Olgunlaştığında tatlanan etli meyve saplarıyla tanınan, Doğu Asya kökenli Hovenia dulcis türü ağaç.

  • Açık mor çiçekler açan, sarı meyvelerinin sert çekirdekleri tespih yapımında kullanılabilen, yaprak döken ağaç (Melia azedarach).

  • Dayanıklı odunundan mobilya ve tekne yapımında yararlanılan tropikal ağaç; Tectona grandis.

  • Kabuğu geleneksel olarak yakı hazırlamakta kullanılan bir defne türü için söylenen ad.

  • Kalembek için kullanılan diğer ad; kokulu odunundan yararlanılan bir ağaç.

  • Zamk elde edilen ağaçlar için kullanılan ad.